Mevzuat
Yeni Yönetmelikte Dosya Adlandırma: 9 Alanlı Kod Sistemi
24 Ağustos 2026 · 5 dk okuma · Projeport
5 Ağustos 2026'da Resmî Gazete'de (sayı 33331) yayımlanan Mimarlık ve Mühendislik Projelerinin Dijital Olarak Hazırlanması Hakkında Yönetmelik, proje dosyalarının nasıl adlandırılacağını tek bir standarda bağladı. Yönetmelik 1 Eylül 2027'de yürürlüğe giriyor ve dikkat: geçici madde yalnızca PDF/A ve IFC teslim yükümlülüklerini erteliyor. Dosya adlandırma (md. 6), CAD çizim ve mahal esasları (md. 7) ile pafta düzeni (md. 8) ertelenmedi. Yani kapsamdaki tüm konut ve ticaret+konut karma projelerde 1 Eylül 2027 itibarıyla bu kurallara uymanız gerekiyor.
Kapsamı da netleştirelim: Yönetmelik, uygulama imar planı bulunan alanlarda yeni yapılacak binaları kapsıyor. Bodrum hariç en çok 2 katlı ve toplam 200 m²'yi geçmeyen müstakil yapılar ile entegre tesis niteliğinde olmayan tarım/hayvancılık yapıları hariç. 1 Eylül 2033'e kadar yalnızca konut ve ticaret+konut karma binalara uygulanacak; ofis, okul, hastane ve sanayi yapıları o tarihe kadar kapsam dışı.
Her Şey Proje Koduyla Başlıyor
Dosya adının ilk alanı olan 6 haneli proje kodu, EK-1'e göre üretiliyor:
- İlk 2 hane: yılın son iki rakamı (2026 → 26)
- Son 4 hane: yıl içi sıra numarası; sayaç her yıl başında 1'e döner
Örneğin 260001, 2026 yılında açılan ilk proje demek. İdareye başvuruda kod, Yıl_İl_İlçe_Mahalle_AdaNo_ParselNo_Durum bilgileriyle oluşturuluyor. Dijital sistem ve e-imza kullanılıyorsa kodu sistem, meta-veriden otomatik üretiyor (md. 1.1.2) — elle sayaç tutma derdi ortadan kalkıyor.
9 Alanlı Şablon: Alan Alan İnceleme
EK-2 Tablo 2.1'e göre dosya adı, alt çizgiyle ayrılan 9 alandan oluşuyor ve toplam 27 karakter:
| # | Alan | Karakter | Örnek |
|---|---|---|---|
| 1 | Proje kodu | 6 (alfanümerik) | 260001 |
| 2 | Bina kodu | 2 | 00 |
| 3 | Disiplin | 2 (alfabetik) | MM |
| 4 | Alt disiplin / öğe | 4 | DUVA |
| 5 | Dosya türü | 2 | PL |
| 6 | Dosya tipi | 3 | MMC |
| 7 | Kat | 3 | K01 |
| 8 | Sıra no | 2 | 01 |
| 9 | Revizyon | 3 (sayısal) | 000 |
Bir araya gelince: 260001_00_MM_DUVA_PL_MMC_K01_01_000
12 Disiplin Kodu
Üçüncü alandaki disiplin kodları EK-2 Tablo 2.2'de tanımlı:
| Kod | Disiplin | Kod | Disiplin |
|---|---|---|---|
| MM | Mimari | AL | Altyapı |
| IM | İç Mimari | PY | Peyzaj |
| ST | Statik | ZE | Zemin |
| EE | Elektrik | YN | Yangın |
| MK | Mekanik | GS | Güneş Enerji Sistemi |
| HR | Harita | AK | Akustik |
Dosya Türü ve Kat Kodları
Beşinci alandaki dosya türleri (madde 2.12): PL Plan, KS Kesit, GR Görünüş, DT Detay, SM Şema, MD Model, FR Form, LS Liste, DK Doküman, RP Rapor, HS Hesap, GN Genel.
Yedinci alandaki kat kodları (madde 2.14):
- B03…B01 — bodrum katlar
- K00 — zemin kat
- K01 ve üzeri — normal katlar
- NNN — kattan bağımsız dosyalar (ör. genel raporlar)
Örnek Dosya Adı Çözümlemeleri
Örnek 1: 260001_00_MM_DUVA_PL_MMC_K01_01_000
- 260001 → 2026 yılının 1 numaralı projesi
- 00 → bina kodu
- MM → Mimari disiplin
- DUVA → alt disiplin/öğe: duvar
- PL → Plan
- MMC → dosya tipi kodu (EK-2 tablosundan)
- K01 → 1. kat
- 01 → sıra numarası
- 000 → ilk sürüm, henüz revizyon yok
Örnek 2: 260001_00_MM_DUVA_KS_MMC_K00_01_001
Aynı projenin aynı öğesi; ancak dosya türü KS (Kesit), kat K00 (zemin kat) ve revizyon alanı 001 — yani bu kesit paftası bir kez revize edilmiş. Revizyonun ayrı dosya adı üretmek yerine son alandaki sayacı artırarak izlendiğine dikkat edin.
Örnek 3: 260002_01_MM_DUVA_DT_MMC_B01_02_000
- 260002 → 2026'nın 2 numaralı projesi
- 01 → bina kodu (aynı parseldeki blokları ayırt etmek için kullanılır)
- DT → Detay paftası
- B01 → 1. bodrum kat
- 02 → aynı kat ve öğedeki ikinci dosya
- 000 → ilk sürüm
Diğer disiplinler (ST, EE, MK…) kendi alt disiplin/öğe kodlarını yine EK-2'deki tablolardan seçiyor; mantık her disiplinde aynı kalıyor.
CAD Katmanları: Türkçe Karakter Yasak
EK-4'teki katman kuralları, dosya adı kadar kritik:
- Katman adları BÜYÜK harf ve alanlar orta tire ile ayrılıyor: MM-DUVA-TUGLA
- Türkçe karakter (Ç, Ğ, İ, Ö, Ş, Ü) yasak — "TUĞLA" değil "TUGLA"
- "0" katmanına çizim yapılmaz
- Font beyaz listesi: Times New Roman, Arial, Calibri, Romans, Tahoma
- Koordinat sistemi: TUREF/ITRF96 3 derece dilim (EPSG 5253–5259)
Yıllardır ofis içi alışkanlıkla süregelen katman şablonlarının çoğu bu kurallarla uyumsuz; en erken uyarlanması gereken şey muhtemelen CAD şablon dosyanız.
Mahal Numaralama Kısaca
EK-3'e göre her mahal Kat(3)_Bölüm(3)_Sıra(3) formatında numaralanıyor. Yaklaşık 180 kısaltmalık bir mahal sözlüğü var: ODA, MUT (mutfak), BAN (banyo), WCC gibi. Sıra numarası her kat + bölüm kombinasyonunda 001'den başlıyor. Ayrıca teslimde EK-9'daki kalite kontrol formu zorunlu: mimari projeler için 21, diğer disiplinler için 16 maddelik Evet/Hayır listesi.
Geçiş İçin Pratik Öneriler
- Şimdiden bir pilot proje seçin. Devam eden bir konut projesinin dosyalarını yeni şablona göre yeniden adlandırıp sürecin nerede tıkandığını görün.
- CAD şablonunuzu elden geçirin. Katman adlarını, fontları ve koordinat sistemini EK-4'e uyarlayın; ekip aynı şablonu kullansın.
- Kod sözlüğünü ekibe dağıtın. Disiplin, dosya türü ve kat kodlarını tek sayfalık bir referans haline getirin; her disiplin sorumlusu kendi alt disiplin kodlarını EK-2'den çıkarsın.
- Revizyon disiplinini oturtun. "son_final_v2" alışkanlığı yerine son alandaki sayısal revizyon sayacını kullanmaya bugünden başlayın.
- Takvimi karıştırmayın. PDF/A ve IFC kademeli geliyor; ama adlandırma, CAD ve pafta kuralları kapsamdaki projelerde 1 Eylül 2027'de tam olarak devrede.
Projeport ile Kod Sistemine Hazırlanın
27 karakterlik bir dosya adını her paftada elle kurmak, hata yapmaya açık bir iş. Projeport'un panel içi Mevzuat modülü tam bu noktada devreye giriyor: yönetmelikteki kod sözlüğü, alanları seçtikçe dosya adını kuran dosya adı üreteci ve mevcut adlarınızı şablona göre denetleyen doğrulayıcı tek ekranda. Ekibiniz kodları ezberlemek yerine seçiyor, siz de teslim öncesi uyumsuz dosyaları tek bakışta görüyorsunuz. Mevzuat modülünü inceleyin ve 2027'ye dosya karmaşası olmadan girin.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; resmî metin ve Bakanlık kılavuzları esastır.